Diyabet.biz.Tip 2 diyabet ve beslenmede anahatlar nelerdir?Diyabet besin piramidi?Hangi besinler diyabet hastaları için daha uygundur?Bazal metabolik hız nedir?Tatlandırıcı nedir?
Tip 2 diyabet olgularında diyette sağlıklı seçimlere yönelerek kilo kaybı ve insülin direncinde azalma hedeflenir.Kilo da azalma ile insülin direnci ve lipit yüksekliği azalırken,hipertansiyon kontrol altına alınabilir.Kalori miktarı kısıtlaması yanı sıra düzenli fizik aktivite kilo ayarlanma sını sağlayacaktır.
Diyabet besin piramidi yiyecekleri 6 gruba böler;
En büyük grup , piramidin altında yer alır ( bu grup besinler en fazla tüketilmeli) ; tahıllar; sebzeler,ekmek, pirinç,makarna günde 6-11 servis önerilir.Ağırlıklı olarak karbonhidratlardan oluşur,buğday,çavdar, patates, bezelye.fasülye ve mısır da burada yer alır
En küçük grup,piramidin üstü ise ( en az tüketilmeli) ;yağlar,tatlılar,alkol, günde 1 servis önerilir.
Piramidin orta bölümlerine doğru sebze ve meyveler yer alır,sebzeler düşük yağ içerikleriyle tüm öğün ve öğün aralarında kullanılabilir,vitamin-mineral-posa içerikleri yüksektir.Ispanak,karnabahar, havuç,domates, lahana..vb.,3-5 servis önerilir.
Meyveler de karbonhidrat içerirler, vitamin-mineral-posa vardır, çilek,portakal,elma,muz,şeftali,üzüm..vb.,2-4 servis önerilir,(sabah yerine öğleden sonraki saatlerde tüketim önerilir)
Süt ürünleri, süt,yoğurt,peynir, bolca protein , kalsiyum ve vitamin içerirler, yağsız-düşük yağlı ürünleri tercih etmeli,2-3 servis önerilir.
Etler, tavuk,dana,hindi,balık,yumurta yı içerir, porsiyonlar küçük olmalı,yağları sıyrılmalıdır,günde 2-3 servis önerilir.
Bazal metabolik hız nedir?
Bazal metabolik hız mevcut vücut ağırlığının korunması için gerekli minimum kalori ihtiyacını gösterir.
BMR : 24 x kg formülü kullanılır.
Bu rakam sonra kişinin hareket durumuna göre yeni bir katsayı ile çarpılır;
| Eğer sedanter bir yaşam ise | BMR x 1.45 |
| Hafif egsersiz | BMR x 1.60 |
| Orta egsersiz | BMR x 1.70 |
| Ağır egsersiz | BMR x 1.88 |
Örnek;
100 kg olan hafif hareketli yaşayan bir kişi için hesap şöyle olur;
24x100x1.60 : 3840 kalori
Ne kadar bu kalori altında diyet önerilirse, o kadar kilo kaybı sağlanacaktır.
Diyabet ve tatlandırıcı
Genelde en sevilen besinler arasında tatlılar yer alır, ancak bunlar vücuda fazla miktarda enerji yüklerler, kan şekerini yükseltirler, kilo alımına yol açarlar.Bu nedenle enerji alımının kısıtlanması gereken diyabet hastalığında şeker tadı veren ama şeker kadar enerji sağlamayan yapay bileşikler, yani tatlandırıcı kullanılır.
Tatlandırıcılar enerji değeri olanlar (fruktoz,mannitol,sorbitol,sukroz,mısır şurubu ) ve enerji değeri olmayanlar (aspartam,sakkarin, siklamat) olarak iki grupta incelenirler.
Fruktoz fazla tüketilirse yağlanmada artışa sebep olurken, sorbitol ishale yol açabilir.
Aspartam; Canderel,Nutrasweet,Sanpa.
Sakkarin; Dulcaryl,Sussli.
Siklamat; Dulcaryl,Sussli
Tatlandırıcı , şimdilik zararları kesin ispat edilmediğinden ,yiyecek ve içeceklerde belli ölçülerde kullanılabilir,ancak gebelerde sakıncalıdır.
Aspartam içeren tatlandırıcılar da fenil ketonürisi olan hastalarda önerilmez.
(Tip 2 diyabet, beslenme,besin, piramid, bazal metabolik hız,tatlandırıcı )